TÜSİAD’ ın 38.Genel Kurul Toplantısında  ifade edilen,’Görüldüğü gibi dünya bir krize doğru ilerliyor.2008 Türkiye için  zorlu bir yıl olacak gibi görünüyor. Dolayısıyla bütün enerjimizi ekonomiye yoğunlaştırmalıyız. Rahat bir zamanda tartışmamız gereken türban konusunu, gündemin birinci maddesi haline getirdik…’ Tusiad’ ın  bu görüşlerine katılmamak mümkün değil. Biz bu ifadeye  ‘Merkez Bankası’ nın İstanbul’ a nakli konusunu da  ilave ediyoruz.’

Başkent Ankara Gazetesi’ nde 24.11.2005 tarihinde yazdığım  makalede bunu şöyle ifade etmiştim:

‘Türban tartışmasının alevlenmesi ve krize dönüşmesi ülkenin ve ekonomik istikrarın sonu olabilir. Ekonomide bugüne kadar  kazanılanlar bir anda  sıfıra indiği gibi ülke kurumları da sürüklenebilir. Bu ciddi uyarıyı yapma ihtiyacı duydum.’

Türkiye ekonomisi çok hayati bir noktaya gelmiştir, Merkez Bankası’ na en fazla ihtiyaç olacak bir dönemde bankanın itibar ve bağımsızlığı tehlikeye atılıyor.

Merkez Bankası’ nın Ankara’ dan İstanbul’ a taşınmasının yanlış olacağını defalarca ifade ettim. Ayrıca görüş bildiren bütün Merkez Bankası Başkanları ve ekonomi yazarları da  bu yanlışlığı açıkça ifade ettiler. Sayan Başbakan,’Anlayan da, anlamayan da  akla hayale gelmez açıklamalar yapıyor. Hiçbiri Merkez Bankası’ nın faaliyetlerine ilişkin bir tek laf söylemiyor. Sorun, bakın,Merkez Bankası neyle meşgul bunu da bilmezler’ demiş. Sayın Başbakan herhalde bu görüşlerimizi okumamış veya kendisine hatırlatılmamış.

Başbakanın, ‘Merkez Bankası İstanbul’ a taşınacak. Bu konuda kararımızı verdik. Hatta yerleri de belirlenmiştir. Bunu hiç kimseye soracak değiliz’ (10 Ocak 2008 Eylem Planı’ nın Başbakan tarafından açıklanması) ifadeleriyle başlatılan tartışma gittikçe alevleniyor.

Hiçbir demokratik ülkede ifade edilemeyecek bu görüşleri Adalet Bakanı Sn. Şahin,’Sn. Başbakan karar vermez buna,TBMM  karar verir..’ diyerek yumuşatmaya çalışmıştır.

İtibarlı bir Merkez Bankası’ nın bağımsızlık ve etkinliğine  en fazla ihtiyaç duyulacağı  günler geliyor.  Buna darbe vurmayalım. 1978’ de yapılan hatayı tekrarlamayalım.

Yanlışlığın gerekçelerini sıralayalım:

* Merkez Bankası, devletimizin bir sembolüdür ve Cumhuriyet Bankası adını alan yegane bankadır.

*Devleti devlet yapan üç sembol; Başkent, para (Merkez Bankası ) ve bayrak bütün dünyada  genellikle bir aradadır. Bu %99 böyledir.%1 bile sayılmayacak istisnalar bu genel vizyonu değiştiremez. Kaldı ki Başbakan da,’Şu anda ABD Merkez Bankası dışında  tüm finans kuruluşları  New York’ tadır’ diyerek  bizim görüşlerimizi teyit etmiştir. Diğer bir deyimle finans merkezi olmak için Merkez Bankası’ nın naklinin gerekmediğine  kendi ifadeleri ile  en güzel örneğini vermiştir.

İstanbul’ u finans merkezi  yapmak gerekçesi,Bankalar Birliğimizin uluslar arası bir kuruluşa yaptırdığı  araştırmayla da  tamamen çürütülmüştür. Finans merkezi olmak için  Merkez Bankası’ nın nakli gerekmemektedir.

Merkez Bankası’ nın nakli, bir tuğlanın taşınması değildir. Cumhuriyeti cumhuriyet yapan kurum ve anlayışın yıkılmasıdır. Konuyla ilgilenenlere , Merkez Bankası Kanunu’ nu açıp okumalarını önereceğim. Kanunun 4. maddesinde  şu ifadeler yer alıyor: ‘Banka fiyat istikrarını sağlama amacı ile  çelişmemek kaydıyla, hükümetin büyüme ve istihdam politikalarını destekler…’ ‘Banka,hükümetin mali ve ekonomik müşaviri, mali ajanı ve haznedarıdır.’

Müşaviri olan bankanın yerini ona danışmadan  değiştirmek, bağımsızlık kavramıyla uyuşmaz. Bankanın finans sektörü ile ilişkisi kadar hükümetle (Maliye Bakanlığı ve Hazine )  ile ilişkileri olmaktadır. Toplantı ve temaslar Maliye ve Hazine ile yapılır, ticari bankalarla değil.  Bankalar Kanunu’ na göre kurulmuş Bankalar Birliği, İstanbul’ dadır. Bunun başkanı da eskiden Merkez Bankası Başkanı iken şimdi İş Bankası Genel Müdürü olmuştur. Finans sektörüyle ilişki, bu kanalla sağlanır.

Merkez Bankası, emisyon müessesesidir. Emisyon yapmak için bankanın hiç kimseyle  temas yapmasına gerek yoktur. bu konuda yetişmiş çok değerli uzmanlar vardır ve bunlar Ankara’ dadır. Bunları İstanbul’ a nakletmeye kalkışmak hemen hemen mümkün değildir.

117 ton civarındaki altın rezervimiz  banka binamızın altına  özel surette yaptırılmış kasalarda saklanmaktadır. Bunun naklinin külfeti hesaba katılmalıdır.

Merkez Bankası bir ekoldür. Zamanımızda  oluşturulan Araştırma  Grubu, mali sektörü besleyen en önemli kaynaktır. Bunların ve Merkez Bankası personelinin İstanbul’ a nakli sırasında verilecek kayıplar da dikkate alınmalıdır.

Finans sektörü ile ilişkiler gelişmiş teknoloji sayesinde  sadece ekran üzerinde yapılmaktadır. Bunun için her hangi bir yere  nakle gerek yoktur. nakil sırasında sistem çökeltilebilir veya büyük külfetler göze alınarak yeni bir sistem kurmak gerekecektir.

Merkez Bankası Başkanı’ nın Davos’ taki  şu beyanatına dikkat edelim:’Mali disiplinsizlik ve gevşeme felaket getirir.’ Bu da Maliye ve Hazine  ile ilişkinin  önemini vurgulamaktadır.

Konunun  yeterince incelenmediği, tartışılmadığı anlaşılmaktadır. Ayrıca yapılacak spekülasyonlarda  devletimiz  büyük yara alacaktır. Dünyadaki örnekler de  göz önünde bulundurularak  bir uzmanlar grubunca  incelenmesinde yarar vardır.

Yanlışın neresinden dönülürse kardır.

Yanlıştan dönmek de fazilettir.