Ekonomide “3ncü yol” mümkün!

Ekleyen admin on Ağu 20th, 2011 kategori : H. Ufuk Söylemez. Bu kayit icin herhangi bir yanit takip edebilirsiniz RSS 2.0. Yorumlar kapalidir.

Spread the love

Okurlarımızdan ve izleyicilerimizden çok sayıda mesaj ve soru alıyorum.

Benim bir süredir ısrarla yazıp – konuştuğum Ekonomide 3ncü yol mümkündür görüşümü biraz daha açmamı, teorik temellerini ve uygulanma şansını anlatmamı istiyorlar.

Ekonomide, hem kamu hem de özel sektörde, yurtiçi ve yurtdışında önemli sorumluluk ve görevler üstlenmiş bir ekonomist ve devlet adamı olarak, gerçekçi – ideolojik saplantısı olmayan – uygulanabilir ve sürdürülebilir ekonomi politikalarından yana oldum.

O nedenle bugün dünyayla birlikte yaşadığımız ekonomik krizden sonra, bizim ülkemizin de dünyanın da eski – klasik ekonomi düzenini aynen devam ettiremeyeceğini öngördüm.

Hiçbir şeyin eskisi gibi olamayacağını, yeni bir ekonomik düzene ve ekonomik döneme doğru yol aldığımızı söyledim.

3 yıldan beri bu düşüncelerimi gazete ve TV’lerde, çeşitli demokratik platformlarda dile getirdim.

Olağanüstü kriz dönemlerinin, olağanüstü önlemler gerektirdiğini, sıcak para – ucuz ve kolay dövizle, ucuz ithalata dayalı bir ekonomik büyüme modelinin sürdürülemez olduğunu ısrarla belirttim.

Ve aynen söyle yazdım; “…Kapitalizminin mabedi sayılan ABD’de, geçen yıl başlayan finansal krizin, piyasaların başıboş, aşırı kazanç hırsıyla kuralsız, kontrolsüz, denetimsiz aldığı risklerden kaynaklandığı ortaya çıktı. Serbestleşmenin ve piyasalara tapınmanın artık sınırına dayandık. O halde, bizdeki az gelişmiş piyasa ekonomistleri ve akademisyenlerinin ezberini bozacak bir şeyler söylememiz ve yazmamız gerekiyor. Sınırsız, ölçüsüz, kontrolsüz piyasalar da, serbestleşme de, yabancılaşma da sakıncalıdır. Piyasalar her şeye kadir değildir.

Sebep oldukları zararları milletin ve kamunun kaynaklarının üstüne yıkmaktan hiç de sıkılmazlar. O halde, stratejik ve ulusal çıkarlarımızı gözeten, denetim ve düzenlemelerin tüm kurum ve kurallarıyla çalıştığı, doğru düzgün bir piyasa ekonomisini oluşturmak ve hayata geçirmek zorundayız. Çok daha geç olmadan…”

- Ne kumarhane kapitalizmi, ne de kapalı – devletçi ekonomi -

Bu çağda artık kimse, gümrük duvarlarının ardına gizlenen, kapalı – devletçi bir ekonomik modeli zaten savunmuyor, böyle bir anlayışın başarı şansı da olamayacağı açıktır.

Ancak kendi üretim dinamiklerini gözetmeyen, ulusal çıkarlarını yok sayan, sınırsız yabancılaşmaya, ölçüsüz serbestleşmeye, kontrolsüz finansal deregülasyonlara boyun eğen, ekonomiler bugün iflas noktasındadırlar.

1996 yılında yaşamını yitiren Keynes ekolünün değerli iktisatçısı olan Prof. Minsky’nin kendi adı ile bilinen teorisi bugün bir kez daha kanıtlanmış durumda.

Prof. Minsky, finans piyasalarında aşırı kar beklentileri nedeniyle giderek spekülatif davranmaya başlayan “piyasa oyuncularının” bir kısır döngüye girerek, giderek daha riskli işlemlere yöneldiklerini, sürekli bizde olduğu gibi “olumlu” haber ve beklentileri “pompaladıklarını” ve piyasaları hep yukarı doğru zorladıklarını, ortaya spekülatif yatırım balonlarının çıktığını, sıkıntı ve problemlerin ötelenerek gözden kaçırılmaya çalışıldığını ama sonunda balonların bir noktadan sonra patlayacağını ve finansal krizin kaçınılmaz olduğunu ünlü teorisinde açıklamıştı.

Prof. Minsky’e göre, finansal krizler kapitalist ekonominin karakteridir. Yüksek kar beklenti ve çabaları, yüksek riskleri içerir. Eskiden finansal kriz denildiğinde, Bankacılık krizi düşünülürken bugün, döviz kurundan, mortgage krizine, ardından borsaların yaşadığı çöküşlere varan daha geniş finansal krizlerden bahsetmek kaçınılmazdır.

Günümüze gelindiğinde de uluslararası iktisatçılardan Prof. Dr. Dani Rodrik “Kapitalizm 3.0” isimli çalışmasında; piyasalar ulusal ekonomilerin öncelikleri gözetilerek kurumsal yapıların içine alınmasını, ulusal ekonomilere kendi önceliklerini oluşturan imkânların sağlanmasının gerektiğini söylüyor. Sınırsız ticari ve finansal serbestleşmenin ulusal ekonomik ölçeklerde denetlenip, kontrol edilmesinin gereğini vurguluyor. Globalleşmeye mola verelim, ulusal ekonomiler yeniden güçlensin diyor.

İşte bu uluslararası çapta saygınlığı olan ve bilinen önemli iktisatçıların söylediklerinin bir anlamda Türkiye versiyonu da benim “ekonomide 3ncü yol” mümkün görüşüm.

Ne piyasa tapınıcılığı ve kumarhane kapitalizmine dönüşen finansal cambazlıklar, borsa manüplasyonları finansal mühendislikler, ne de kapalı – devletçi bir kolektivist ekonomik model.

İkisinin de dışında “3ncü yol” mümkün. Bunu gelecekteki yazılarımda daha da açmaya çalışacağım.

Yoruma Kapalidir.

Son Yorumlar

Arsivdekiler

''Kontrollerde sürücülerin SRC belgeleri Ankara Ardahan Azerbaycan bal Balkan Göçmenleri bat ve daha birçok eşsiz lezzetleri tadabiliyor. Anadolu ve Türk dünyası sofrası 23 Eylül tarihine kadar Etimesgut Türk Beyleri Kent Meydanı’nda görülebiliyor. Festivalde; Kırım belediye izin belgeleri ve emniyet kemerleri ile araçların arkasındaki 'okul taşıtı' ve 'Dur' levhalarının standartlara uygunluğu cağ Doğu Türkistan Erzurum Gaziantep Gurbetçiler Şöleni Zara konseri gelecek yıla ertelendi Yozgat’ın Sorgun Belediyesi tarafından her yıl geleneksel olarak düzenlenen Gurbetçiler Şöleni bu yıl 3. kez ertelendi. Bu yıl düzenlenecek olan gözleme Gümüşhane IrakTürkmeneli Iğdır kadayıf dolması Karadeniz Kars Kazakistan keş KKTC kontrollere öğrenci ve velilerin mağdur olmaması için önem verdiklerini anlattı. 9. Uluslararası Anadolu Günleri Kültür ve Sanat Festivali’nde Yozgat yemekleri sunuldu Ankara Etimesgut Belediyesi’nin kömbe Kırgızistan Kırıkkale kıymalı madımak Niğde patatesli Samsun Sivas yörelerine ait tüm kültürel ve sanatsal öğeleri bulmak mümkün. Kurulan stantlarda Anadolu kadınının pişirdiği bazlama ve gözlemelerin dumanı tütüyor. Mini tandırlarda alın teriyle pişirilen lezz son olarak bugün akşam saat 19.00’da mehter gösterisiyle başlayacaktı. Ancak bu kez de Bingöl’de düzenlenen terör saldırısı nedeniyle iptal edildi. Boğazlıyan'da okul servisleri denetledi Boğazlıyan i Tokat Türkmenistan yangın söndürme tüplerinin olup olmadığı ve servis araçlarında bulunması gereken malzemeler kontrol edildi'' dedi. Okullarda asayişin sağlanması amacıyla öğrencilerin okul giriş ve çıkışlarında da ger yaptığı açıklamada Yozgat Yozgat’ın testi kebabı Çankırı Çorum çigbörek öğrencilerin ulaşımlarının güvenli bir şekilde sağlanması amacıyla okul servis araçlarının denetlendiğini söyledi. Tepe ıspanaklı çeşit çeşit gözlemeler vatandaşlardan büyük ilgi görüyor. Tokat’ın geleneksel batı ve cevizli sucuğu